In het maatschappelijk debat over duurzame mobiliteit lijkt de nadruk vooral te liggen op het inperken van de CO2-uitstoot door Lage Emissiezones en het promoten van elektrische wagens. 

Het probleem is dat deze “milieuvriendelijke” auto’s onbetaalbaar zijn voor veel mensen, om nog maar te zwijgen over de milieuschade veroorzaakt door de mijnbouw naar de grondstoffen die nodig zijn voor de batterijen in elektrische wagens. 

Zelden wordt de auto-afhankelijkheid van onze samenleving echt in vraag gesteld. En zelden is er oog voor de vele onbemiddelde mensen en gezinnen zonder wagen of met een oude vervuilende wagen, voor wie het openbaar vervoer in haar huidige organisatie geen betrouwbaar alternatief biedt.

Waarom worden duurzame mobiliteit en sociale rechtvaardigheid als tegenpolen tegen elkaar uitgespeeld? Wat als we de klimaattransitie definiëren als zorg voor de natuur en de mens als onlosmakelijk deel van die natuur? 

In Antwerpen kijken we nu al uit naar de voltooiing van de Oosterweelverbinding, de overkapping van (delen van) de Ring en de vergroening die dat met zich mee zal brengen. Maar het doel van de initiatiefnemende burgerbeweging Ringland was van bij de start veel fundamenteler en ambitieuzer: een modal shift naar een performant en toegankelijk openbaar vervoer en een voorrang voor fietsers en voetgangers in de stad. 

Hoe maken we deze modal shift ook sociaal-rechtvaardig? Hoe bestrijden we zowel klimaatverandering als vervoersarmoede? Hoe kunnen we streven naar een duurzame, gedeelde en inclusieve mobiliteit voor iedereen? 

Over deze en andere vragen gaat Anouk Torbeyns, hoofdredacteur van StampMedia in gesprek met onderzoeker Thomas Vanoutrive (stedenbouwkundige UAntwerpen), armoedebestrijder Bart Van Eeckhoven (projectmedewerker PSC Open Huis) en sociale innovator Esen Köse (projectmedewerker gedeelde mobiliteit bij MPact). 

Met de reeks Leefbare Stad onderzoekt Spreken is Goud wat er leeft in de stad en hoe we kunnen werken aan een duurzame toekomst voor iedereen, onder meer op het vlak van wonen en mobiliteit. Duurzaamheid behelst namelijk niet alleen zorg voor het milieu maar ook het respect voor de rechten van elke mens: sociale rechtvaardigheid is een noodzakelijke voorwaarde voor de klimaattransitie.